Klaudia Kostyra Klaudia Kostyra

Psycholog czy psychiatra? Przedstawiamy podstawowe różnice

15 marca 2022
Potrzebujesz ok. 4 min. aby przeczytać ten wpis
Udostępnij

Ludzie, którzy nigdy nie szukali pomocy psychologicznej, często nie mają pojęcia, czym różni się psycholog od psychiatry. W rzeczywistości, pomimo podobieństwa nazw, zawody te różnią się znacząco.

Psychiatria bada choroby psychiczne, a psychologia naturalne mechanizmy psychiki i rządzące nią prawa. Różnice między psychologiem i psychiatrą można wskazać w kilku podstawowych kwestiach – statusie zawodowym i kompetencjach, rozwiązywanych problemach oraz stosowanych metodach.

Status zawodowy i kompetencje

Pierwszą rzeczą, która różni psychologa od psychiatry, jest zakres kompetencji.

Przede wszystkim psycholog nie musi mieć wykształcenia medycznego i nie jest lekarzem. Nie diagnozuje i nie leczy zaburzeń, ale może stawiać diagnozy psychologiczne. Nie może natomiast przepisywać leków na receptę. Rola psychologa sprowadza się do pomagania pacjentowi w rozwiązywaniu problemów i konfliktów, a także radzeniu sobie z różnymi trudnymi doświadczeniami.

Natomiast psychiatra jest lekarzem, który może diagnozować zaburzenia i choroby, a także je leczyć. Ma również prawo przepisywać leki na receptę.

Rozwiązywane problemy

Kolejną kwestią, która może pomóc nam zrozumieć różnicę między psychiatrą i psychologiem, są problemy, których rozwiązaniem zajmują się obaj specjaliści.

Głównym zadaniem psychologa jest pomaganie ludziom, którzy stanęli w obliczu różnych trudności życiowych oraz stawianie diagnoz psychologicznych. Dlatego do psychologa zwracają się osoby zdrowe i bez zaburzeń, które znalazły się w kryzysowej sytuacji, której nie potrafią pokonać samodzielnie. Psychologowie mogą nam pomóc m.in.:

  • przezwyciężyć kryzysy osobowości,
  • zbudować poczucie własnej wartości i pokonać kompleksy,
  • znaleźć porozumienie między rodzicami a dziećmi lub między małżonkami,
  • ustalić priorytety życiowe,
  • zaadaptować się w nowych warunkach,
  • przepracować traumy i doświadczenia z przeszłości,
  • pokonać lęki i obawy.

Istnieje dokument zwany „Kodeksem Etyczno-Zawodowym Psychologa”, na którym opiera się działalność zawodowa tych specjalistów.

Psychiatra ma inny zakres kompetencji zawodowych i możliwości działania. Leczy poważne zaburzenia psychiczne, często współpracuje z pacjentami przebywającymi na leczeniu w zamkniętych klinikach. Psychiatrzy pracują z takimi problemami jak: 

  • zaburzenia odżywiania (jadłowstręt psychiczny, bulimia nerwowa),
  • różne rodzaje demencji,
  • zaburzenia psychiczne powstałe w wyniku urazów i zaburzenia dopływu krwi do mózgu,
  • zaburzenia poznawcze, pamięci, percepcji,
  • myśli samobójcze,
  • dewiacje seksualne,
  • schizofrenia i inne choroby.

Normy i zasady pracy psychiatrów ustala Światowe Stowarzyszenie Psychiatryczne.

Stosowane metody

Ponieważ działalność psychologa to w głównej mierze konsultacje i wspieranie pacjenta, to stosowane przez niego metody polegają przede wszystkim na obserwacji i wywiadzie, a także na przeprowadzaniu testów, ankiet czy eksperymentów. Dzięki nim psycholog zbiera dane na temat pacjenta, dokonuje ich analizy i stawia diagnozę psychologiczną. Aby pomóc pacjentowi, psycholog może zlecić mu wykonywanie w domu jakichś ćwiczeń, np. relaksacyjnych.

Psychiatra w swoim arsenale metod ma oczywiście leczenie terapeutyczne lekami (np. środkami uspokajającymi lub antydepresantami). Oprócz tego może wykorzystać różne rodzaje psychoterapii (terapię zajęciową, terapię rodzinną itp.), zabiegi chirurgii psychiatrycznej, a także elektrowstrząsy. 

A kim jest psychoterapeuta?

Znamy już różnicę między psychiatrą a psychologiem, jednak wśród specjalistów, zajmujących się badaniem psychiki i leczeniem jej zaburzeń, musimy wymienić jeszcze jednego – psychoterapeutę.

Psychoterapeuta łączy w sobie kompetencje i możliwości psychiatry oraz psychologa. Może przepisywać leki, stosować terapię, a także korzystać z metod analizy psychologicznej. Dlatego uzupełniające kursy ze specjalizacji psychoterapeutycznej najczęściej robią psychologowie, choć mogą to być także absolwenci innych kierunków humanistycznych i medycznych.

W zakresie rozwiązywanych problemów psychoterapeuta jest bliski psychiatrze, choć najlepiej zwracać się do niego w przypadku łagodniejszych zaburzeń, jak np. zaburzenia snu lub odżywiania, zachowania obsesyjno-kompulsywne, fobie czy objawy psychosomatyczne.

Zdjęcie główne: Alicia Christin Gerald/unsplash.com

polecane wpisy
Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *